sebep olabilmektedir. Bu konuda Karataş vd. (2020: 139)’nin verdiği örneği aktarmak gerekir. Bir
çocuk mahkemesinde, çocuğunun hırsızlık eylemi konusunda bir anneyle yapılan görüşme
sonucunda anne; “Çocukken bu davranışlar çok normal” demiş ve gülümsemiştir. Bu durum çocuğun
suç davranışının cezai sonuçlarının olabileceğinin anne tarafından fark edilmediği ya da yadsındığı
şeklinde yorumlanabilir.
3.3.2. Akran Grubu
Akran grubu, çocuğun sosyalleşmesi için önemli bir boyuttur. Çocuğun içinde yaşadığı akran
grubunun suça eğilimli olması ve risk faktörlerini kapsayan grup özellikleri sergilemesi, çocuğun bu
davranışlara sürüklenmesine sebebiyet verebilmektedir (Polat, 2017: 56). Bu nedenle akran grupları
aile kadar etkilidir. Nitekim akran gruplarının benzer yaş aralığındaki çocuklardan oluşması, bireyin
üzerindeki etkililiğini de artıracaktır. Akran grupları çocukların toplumsal norm ve değerlere
uymasını teşvik etmekteyken; anti sosyal davranış geliştirmelerine de neden olabilmektedir.
Öğrenme kuramlarında da bahsedildiği gibi yakın sosyal çevreyle kurulan etkileşim sonucunda
öğrenilen bir davranış olan suç, akran ilişkileriyle de oldukça ilgilidir. Birey akran gruplarında suç
karşısında bir motivasyon geliştirebilmekte ve suç işleme konusunda gereken bilgi ve tekniği
öğrenebilmektedir (Güçlü ve Akbaş, 2016:189).
Sosyal öğrenme kuramında, suçluluğun önemli oranda bireylerin kriminal norm ve değerlerle
temasları neticesinde yani suçlu akranlar ile olan sosyal etkileşim sürecinde öğrenilen bir davranış
olduğu belirtilmektedir. Bu kuram, suça eğimli olmak, suçlu akranlarla kurulan ilişkinin sıklığı,
önceliği, süresi ve yoğunluk ölçütüne göre belirlenir (Sutherland, 1947’den aktaran: Kızmaz ve
Bilgin, 2010: 279).
Sonuç olarak çocukların boş zamanlarını önemli ölçüde akranlarıyla geçirdikleri
görülmektedir. Çocuklar akranlarının arasında kendilerini eğitici ve yönlendirici etkilerden bağımsız
hissetmektedirler. Akran grubunun, çocuk üzerinde etkisinin önemli olduğu görülmektedir. Çocuk
burada bireyler arası ilişkiler bakımından gerçeklerle yüz yüze geldiği ortamı algılamaktadır.
Böylece toplumsal bazı davranışları kazanan çocuk akran grubunun etkisinde büyümektedir (Akalın,
2000: 533).
3.3.3. Okul ve Eğitim Durumu
Çocuğun ailesinin ardından karşılaştığı sosyal anlamdaki ilk çevre okuldur. Çocuğun okulda
sergilediği başarı ya da başarısızlığı bütün yaşamını etkilemektedir. Bu sebeple okulda, öğrenciler
üzerinde gereken tanıma ve yönlendirme çalışmalarına önem verilmelidir. Bununla beraber disiplin
sorunu olan, okula devamsızlık yapan ve derslerinde başarısız olan öğrenciler üzerinde gereken
önlemlerin alınması gerekmektedir (Ereş, 2009: 91).
72
Hedef paragraf seç3
Bir paragrafa bağla
Connect to an entity
Disable highlights
İçindekiler tablosuna ekle