dönüşen nitel araştırmacı araştırma konusunu yabancı, öteki gibi görmek bir yana, “öteki”ni (İngilizcesi outsider) genel toplum gruplarına kahraman olarak sunup toplum nezdinde kıymetini bile artırmıştır. “Nitel araştırma gözlemciyi dünyaya yerleştiren bir aktivitedir. Bu dünyayı görünür kılan bir takım yorumlayıcı uygulamayı barındırır… nitel araştırmacı insanların o fenomene yükledikleri anlamlar bağlamında, o fenomeni doğal ortamında anlama çabasındadır” (Denzin ve Lincoln, 2000, s. 3). Nitel yöntemlerin ortak yönleri olsa da, özellikle araştırmacının veriye yaklaşımı ve veriyi nasıl kavramsallaştırdığı yönleriyle nitel yöntemler birbirinden farklılık gösterir. Aynı teknikler kullanılsa bile nasıl bir strateji (yaklaşım) izleneceği, sorulan sorular ve seçilen metotlara göre ortaya çıkan sonuç farklılaşır (Morse ve Richards, 2002). Fenomenolojik araştırmalar bir fenomeni bütün yönleriyle deneyimlemiş bireylerin ilgili fenomene dair yaşantılarının ve bu fenomene yükledikleri anlamların incelenmesiyle, söz konusu fenomeni derinlemesine anlama imkânı sağlar (Cohen ve Manion, 1994; Creswell, 2013; Güler, Halıcıoğlu ve Taşğın, 2013; Lyotard, 2007; Merriam, 2013; Patton, 2002). “Fenomenolojik çalışma birkaç kişinin bir fenomen veya kavramla ilgili yaşanmış deneyimlerinin ortak anlamını tanımlar. Temel amaç fenomenle ilgili bireysel deneyimleri evrensel nitelikteki bir açıklamaya indirgemektir” (Creswell, 2013, s. 77). Fenomenolojik sosyolojinin kurucusu kabul edilen Schutz (2017, s. 306) sosyal bilimler metodolojisinin hedefini “…aktörlerin gündelik hayatta, özellikle de toplumsal dünyada edindikleri tecrübeleri kendilerine göre düzenledikleri ana ilkelerin keşfedilmesi…” olarak belirtmiştir. “Fenomenolog için sosyal hiçbir şekilde nesne değildir, yaşanmışlık olarak kavranır, bu yaşanmışlığı, anlamını yeniden kurmak üzere, aslına uygun biçimde betimlemek söz konusudur; ama bu betimleme de ancak sosyolojik veriler üzerinden yapılabilir” (Lyotard, 2007, s. 103). Fenomenoloji, 1930’larda Avrupa’da baskın iken daha sonrasında ABD’ye taşınmış ve yaygınlaşmıştır. 1990’larda hemşirelik ve eğitim alanlarındaki araştırmacılar fenomenolojik yaklaşımları kullanmada öncülük etmiştir. Araştırmacılar, filozoflar ve yazarlar fenomenolojinin ne olduğu konusunda görüş birliğinde değildir. Fenomenoloji hem bir felsefe, hem bir araştırma yaklaşımı hem de bir yöntemdir (hem bir felsefe hem de bir metodolojidir). Fenomenolojinin bir araştırma yaklaşımı olarak yaygınlaşması 1990’larda gerçekleşmiştir (Lichtman, 2014). 78