sonuçlanmasına sebep olacağı vurgulanmaktadır. Kuramda bu başarısızlık durumunun suçluluğu arttıran bir etken olarak değerlendirildiği görülmektedir. Bunun yanında etkin kurumsal yapıların (aile ve dini kurumlar, akrabalık ilişkileri, dernekler, kolluk kuvvetleri gibi) varlığını ortaya çıkararak, çatışmaların engellenmesiyle suçluluğun önlenebileceği belirtilmektedir (Kızmaz, 2005: 165; Dolu, 2011: 54). Ivan Nye’nin 1958’de 780 çocuk ve gençle yürüttüğü çalışmada çocuğun suç işlemesinde suçlu davranışları öğrenmesinin yanı sıra kontrol eksikliğinin de önemli payı olduğu ifade edilmektedir. Bu çalışmada özellikle az/çok suç işlediği belirlenen çocukların aileleri incelenerek değerlendirmeler yapılmaktadır. Çalışma kapsamında fazla suç işleyen çocukların ve gençlerin aile yapıları incelendiğinde, “ailelerin ya çok baskıcı olarak gençleri sıkmakta oldukları ya da tam tersi aileler çocuklara/gençlere fazla para ile sınırsız özgürlük” tanıdıkları sonucuna varılmıştır. Az suç işleyen çocukların ve gençlerin ailelerinin ise çocukları ile sağlam ilişki kurdukları ve onlarla rahatlıkla konuşabildikleri ifade edilmektedir. Aynı zamanda Nye, kontrol teorilerini iç ve dış kontrol mekanizmaları olarak iki şekilde kavramsallaştırmaktadır. İç kontrol mekanizmaları insanların içindeki “öz kontrol mekanizması” iken; dış kontrol mekanizmaları bireyin suç işlemesine engel olan “sosyal ortam” olarak tanımlanmaktadır (Balcıoğlu, 2016:106). Nye, suçlu davranışların öğrenme yoluyla sergilenmesinin yanı sıra kontrol eksikliğinden de kaynaklandığını ifade etmektedir. Bireylerin sosyalizasyon sürecinde yanlış doğru bilinci geliştirmeleri sonucunda içselleştirdikleri bir kontrol mekanizması kazandıkları görülmektedir. Bunun yanında bireylerin şefkat ve sevgi bağı olan kişiler tarafından kontrol edilebildikleri gibi kurallara uymadıkları takdirde cezalandırılacakları sosyal kontrol sistemi de bulunmaktadır. Böylece bireyler söz konusu kontrol mekanizmalarının varlığıyla suç işlemekten korunabilmektedirler. Özetle Nye, çocuk suçluluğunun öğrenme sürecinin ardından ortaya çıktığını belirtmekte ve kontrol eksikliğinin bu duruma büyük etkisinin olduğunu vurgulamaktadır. Bu kapsamda o, dört kontrol faktöründen bahsetmektedir (Korkmaz ve Kocadaş, 2006: 17):  Cezalar, disiplin ve sınırlayıcılardan gelen doğrudan kontrol,  Vicdandan gelen içselleştirilen kontrol,  Diğer insanlar veya ebeveynlerin istekleri karşısında gelmemeyi gerektiren dolaylı kontrol,  Hedefler için alternatif araçların mümkün olması. Nye, söz konusu kontrol mekanizmalarından içselleştirilmiş kontrol ile dolaylı kontrolün daha etkin olduğuna dikkat çekmektedir. Bu kapsamda sosyal kontrol kuramı ile ilgili ve söz konusu kuramın özelde çocuk suçluluğu bağlamında değerlendirilebilmesi açısından Ivan Nye tarafından yapılan çalışmalar önemlidir. 65