DİYARBAKIR BAROSU ÇOCUK HAKLARI MERKEZİ DİYARBAKIR KADIN KAPALI CEZA İNFAZ KURUMUNDA TUTUKLU BULUNAN KIZ ÇOCUKLARINA YÖNELİK HAK İHLALLERİNE VE TUTULMA KOŞULLARINA İLİŞKİN RAPOR 1.2. KIZ ÇOCUKLARININ YETİŞKİNLERLE BİRLİKTE VE YETİŞKİNLER İÇİN BİÇİMLENDİRİLMİŞ KURUMDA TUTULMASI “Özgürlüğünden yoksun bırakılan her çocuk yetişkinlerden ayrılacaktır. Özgürlüğünden yoksun bırakılan bir çocuk yetişkinlere ayrılmış bir hapishane veya başka bir tesise konulamaz. Çocukların yetişkin hapishanelerine veya hücrelerine konmasının güvenlik ve refahlarını tehlikeye attığını, gelecekte suç işlememe ve toplumla yeniden bütünleşme olasılıklarını azalttığını gösteren çok sayıda kanıt vardır. ÇHS madde 37(c)’de “çocuğun yüksek yararı aksini gerektirmedikçe” ifadesiyle, belirtilen çocukların yetişkinlerden ayrılmasını, istisnaları dar bir yoruma tabi tutulmalıdır. Çocuğun yüksek yararı Taraf Devletlerin işine geldiği gibi yorumlanamaz. Taraf Devletler, özgürlüğünden yoksun bırakılan çocukları, çocuklarla ilgili görevli ve personelin bulunduğu, politika ve uygulamaları farklı ayrı tesislere yerleştirmelidir.” Birleşmiş Milletler Çocuk Hakları Sözleşmesi Çocuk Hakları Komitesi ‘Genel Yorum No. 10’ 85. Madde Heyet, çocukların yetişkinlerin kapatıldığı kurumlarda tutulmasının neden olduğu yaygın hak ihlalleri ile Diyarbakır Kadın Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda karşılaşıldığını belirtmektedir. Bu durum hazırlanan rapora da yansımış bulunmaktadır. Heyet, çocuklarla yapılan görüşmelerde, kurumda bulunan görevlilerin çocuklara “Siz artık çocuk değilsiniz.” gibi söylemlerde bulunmalarını kurum personellerinin çocuklar ile herhangi bir deneyime veya eğitime sahip olmadıklarına işaret ettiğini düşünmektedir. Heyet, Diyarbakır Kadın Kapalı Cezaevinin yüksek yetişkin mevcudunun çok daha az sayıda bulunan çocukların tıbbi hizmetlere erişimini zorlaştırdığını düşünmektedir. Heyet, kurum içi gerçekleştirilen etkinliklerden çocukların yararlandırılmadığının farkında olmakla birlikte gerçekleştirilen etkinliklerin çocuklara özgü biçimde düzenlenmediğini düşünmektedir. Heyet, kurum kütüphanesi ve mesleki eğitime ilişkin tespit edilen sorunların kız çocuklarının eğitim hakkına erkek çocuklar ile eşit düzeyde erişemediklerini kanaatindedir. Nitekim Diyarbakır’da Çocuk Kapalı Ceza İnfaz Kurumu bulunmakta ve çocuklar için özgülenmiş faaliyetlere ve kurum kütüphanesine sahiptir ancak bu kurumda sadece erkek çocukları tutulmaktadır. 7