DİYARBAKIR BAROSU ÇOCUK HAKLARI MERKEZİ
DİYARBAKIR KADIN KAPALI CEZA İNFAZ KURUMUNDA TUTUKLU BULUNAN KIZ ÇOCUKLARINA
YÖNELİK HAK İHLALLERİNE VE TUTULMA KOŞULLARINA İLİŞKİN RAPOR
Yapılan görüşmeler sonucunda, Kasım ayının son haftasına kadar kurum idaresi
tarafından özgürlüğünden mahrum bırakılan kız çocuklarının kamera görüntü sistemi
olmaması sebebiyle, üst katta (istirahat alanında) uyumalarına izin verilmediği, kız
çocuklarının ranzalarının üstünde bulunan yatakları her gün aşağı kata sürükledikleri,
yatakları yere sererek üstünde yattıkları, bu durumun yataklarının kirlenmesine sebep
olduğu, enfeksiyon kaptıkları, ortak yaşam alanında mutfak ve tuvalet olduğu için
kokudan dolayı uyumakta zorlandıkları aktarılmıştır.
Duruma İlişkin Tespitler:
Kurumda tutulan özgürlüğünden mahrum bırakılan kız çocuklarının kurum idaresi
tarafından özel hayatlarının gizliliğine saygı duyulmayarak, istirahat alanlarında
yatmalarının engellendiği, uyudukları vakitlerde dahi gözlem altında tutulmak
maksadıyla kamera sisteminin olduğu yerde uyumaya zorlandıkları bu durumda kötü
muamele yasağının ve mahremiyet haklarının ihlali boyutunda olduğu tespit edilmiştir.
Kasım ayında yapılan görüşmeler sonrasında kız çocuklarının ısrarlı talebi üzerine
istirahat alanında uyumaya başladıkları bilgisi tarafımıza aktarılmıştır.
1.5. HİJYEN
“19.1 Cezaevlerinin bütün bölümleri her zaman gerekli şekilde bakımlı ve temiz tutulmalıdır.
19.2 Mahpuslar cezaevine kabul edildiklerinde kalacakları odalar veya diğer barınma alanları temiz
olmalıdır.
19.3 Mahpuslar, hijyen ve mahremiyetin gözetildiği sıhhî imkânlara her an ulaşabilmelidirler.
19.4 Genel hijyenin sağlanması için her mahpusun, iklime uygun sıcaklıkta ve mümkünse her gün,
değilse haftada en az iki kez (veya gerekiyorsa daha sık olarak) banyo veya duş yapabilmesi için
uygun tesisler sağlanmalıdır.
19.5 Mahpuslar kendilerini, giysilerini ve kaldıkları yerleri temiz ve düzenli tutmalıdırlar.
19.6 Mahpusların temizlik koşullarını yerine getirebilmeleri için cezaevi yetkilileri onlara tuvalet
malzemeleri de dâhil olmak üzere genel temizlik gereç ve malzemelerini sağlamalıdırlar.
19.7
Kadınların
hijyenik
ihtiyaçları
için
özel
düzenleme
yapılmalıdır.”
Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesi'nin Üye Devletlere Avrupa Cezaevi Kuralları Hakkında
Rec (2006) 2 Sayılı Tavsiye Kararı (Avrupa Cezaevi Kuralları)
“Kadın mahkumların kaldıkları yerlerde, özellikle yemek pişiren ve hamile olan, emziren ve adet
döneminde olan kadınlar için, ücretsiz olarak sağlanan hijyenik pedler ve çocukların ve kadınların
kişisel bakımı için düzenli olarak sağlanan su dahil olmak üzere, kadınların belirli hijyen
gereksinimlerini karşılamaya yönelik imkanlar ve malzemeler bulunacaktır.” Bangkok Kuralları,
Kural 5
“Çocukların içinde uyuyacakları yerler, o bölgenin standartları da göz önünde tutularak, genellikle
küçük koğuşlardan veya tek kişilik yatak odalarından meydana gelir. Uykuda bulundukları saatlerde
10