CİSST 2022 YILI HAPİSHANELER RAPORU GİRİŞ 2019 yılında ilkini yayınladığımız ve her sene periyodik olarak yayınlamaya devam edeceğimiz raporumuzun dördüncüsü, İsveç Büyükelçiliğinin desteğiyle gerçekleştirdiğimiz “Türkiye’deki Hapishane ve Mahpusların Koşullarının Uluslararası İnsan Hakları ve Değerleriyle Uyumlu Şekilde İyileştirilmesi” projesi kapsamında gerçekleştirilmiştir. İzleme ve savunuculuk odağında gerçekleştirilen raporlama faaliyetlerimizin hedefinde periyodik olarak teyit edilebilir bilgi üretmek, yıllık raporlar ve farklı tematik raporlarla hapishanelere yönelik bilgiyi artırmak ve edinilen bu bilgileri yaygınlaştırmak vardır. Hapishanelerin sivil toplum örgütlerine kapalı olması ve yerinde izlemeye yönelik koşulların oluşturulmaması, raporları farklı yöntemler kullanarak hazırlamayı gerekli kılmaktadır. CİSST raporlarını, bilgi kaynakları ve geliştirdiği veri tabanı ile karşılaştırılabilir veriler sunarak hazırlamaktadır. Bu çalışmalarla hapishanelerdeki hak ihlallerini azaltmayı, Türkiye hapishanelerindeki tüm mahpusları kapsayacak şekilde mahpus haklarının gelişimine katkıda bulunmayı ve mahpusların hak arama bilincini artırmayı amaçlamaktadır. 2016 yılında başlayan OHAL koşulları, 2020 yılında COVID-19 salgın önlemleriyle daha da hapishane koşullarını daha da zorlaştırmış ve son yıllarda ekonomik krizin getirdiği hapishanedeki yaşama getirdiği zorluklar tüm mahpusların haklarına erişimlerini zorlaşmıştır. Hapishanelerde artan tecrit ve ekonomik sorunların beraberinde getirdiği birçok hak mahrumiyeti hem mahpusları hem de mahpus yakınlarını derinden etkilemiştir. Özel ihtiyaç sahibi mahpuslar olarak ifade edilen – çocuk, kadın, LGBTİ+, engelli, ağırlaştırılmış müebbet, öğrenci, işçi ve yabancı uyruklu mahpuslar — ise özgün durumlarından kaynaklı muhtelif sorunlarla karşılaşmıştır. Bu rapor 2022 yılı boyunca Türkiye hapishanelerinde yaşananların panoramasını çizmeye çalışmıştır. Raporun ilk bölümünde hapishanelerin genel durumu ve hak ihlallerinden bahsedilmiş, ikinci bölümde ise özel ihtiyaç sahibi mahpusların sorunlarına odaklanılmış ve bu sorunların çözümü için politika önerileri sunulmuştur. 7