36
EĞİTİM REFORMU GIRIŞIMI
Salgın sürecinin kız çocuklar üzerindeki etkilerinin oğlan çocuklara kıyasla
daha olumsuz olduğu da paylaşılıyor.107
107
Bazı araştırmalar Türkiye’de de okul terkinin artacağını öngörüyor. Derin Yoksulluk Ağı
tarafından İstanbul’da derin yoksulluk yaşayan ailelerle yapılan araştırmanın sonucuna
göre ailelerin %11,3’ü salgın öncesinde okula giden çocuklarının okula devam
edemeyeceğini belirtti.108 UNESCO’nun salgın sonrasında okul terkine yönelik
projeksiyonunu109 Türkiye’ye uyarlayan TEDMEM, yaklaşık 158.000 çocuğun salgın
sonrası dönemde okulu terk edebileceğini öngörüyor.110 Bu öngörüye göre, EÇE’ye devam
eden yaklaşık 45.000, ilköğretime devam eden 29.000 ve ortaöğretim kurumlarına
devam eden 83.000 çocuk okul terki riskiyle karşı karşıyadır.111
Okul terki altında değerlendirilen bir başka gösterge olan eğitimden erken ayrılma, 18-24
yaş arasında olup en fazla ortaokul öğrenimini tamamlamış ve yakın zamanda örgün
veya örgün olmayan eğitimden yararlanmayan gençlerin oranını tanımlar.112 Avrupa
Birliği (AB) üyesi 27 ülke, 2020 yılında %10,5 olan eğitimden erken ayrılma ortalaması
oranını 2030’da %9’un altına düşürmeyi hedefliyor.113
Türkiye’de 2006’da %49 olan eğitimden erken ayrılma oranı ortaöğretimin zorunlu
eğitim kapsamına alınmasının da etkisiyle azaldı ve 2019’dan bu yana %30’un altında
seyrediyor. Türkiye’de eğitimden erken ayrılan gençlerin oranı 2019’da %28,9 iken 2020
yılında %26,8’e geriledi. Bu oran erkekler için 2020’de 4,5 yüzde puan azalarak %27,7;
kadınlar içinse 10,1 yüzde puan azalarak %25,9 oldu.114 Türkiye’de eğitimden erken
ayrılma oranının ortaöğretimde artan okullulaşmayla birlikte önümüzdeki yıllarda da
azalması bekleniyor.
Mart 2020’yi takip eden süreçte eğitime yoğunlukla uzaktan eğitim araçlarıyla devam
edilmesi, devamsızlık takibinin sınırlı olması ve sınıf tekrarının zorlaştırılması okul
terkini izlemeyi güçleştirdi. Salgın döneminde yaşanan ekonomik kayıplar ve okuldan
uzak kalmanın öğrenciler üzerinde yarattığı olumsuz etkiler nedeniyle önümüzdeki
dönemde okul terki riski çok daha yakından ve farklı tedbirler alınarak izlenmelidir.
107 Wagner, 2021.
108 Derin Yoksulluk Ağı, 2020.
109 UNESCO, okulöncesi programlara kayıtlı olan öğrencisi sayısının %2,8, ilköğretime kayıtlı öğrenci sayısının %0,27 ve
ortaöğretime devam eden öğrenci sayısının %1,48 azalacağını öngörüyor. Bkz. UNESCO, 5 Ağustos 2020.
110 Şahin İpek vd., 2021.
111 A.g.e.
112 Eurostat, 2021.
113 A.g.e.
114 Eurostat, t.y.