Çocuk Ceza Yargılaması ve Çocuk Hakları
l şk n uygulamaların öneml ölçüde farklılık gösterd ğ , b r çocuğun yargılama hakkında
b lg lend r lmes n ve yargılamayı anlamasını sağlamak g b somut tedb rler n henüz yaygın b r
uygulama olmadığı, korkutucu olab len adl ye ortamlarının her zaman onların ht yaçlarına göre
ayarlanmadığı, açık ve tutarlı standartlara ve kılavuz lkelere ve bunların uygulanmasının
s stemat k olarak zlenmes ne ht yaç duyulduğu tesp t ed lm şt r. (FRA, 2015).
Çocuk dostu adalete l şk n yukarıda aktarılan saha araştırmasının k nc aşaması 2017
senes nde AB'ye üye 9 devlette, ceza ve/veya hukuk davalarına mağdur, tanık veya taraf olan
çocuklarla görüşmeler yapılarak gerçekleşt r lm şt r. Araştırmanın amacı, çocukların adl
süreçlere dah l olma konusundak bakış açıları ve deney mler nden faydalanmaktır. Çocukların
yanıtları, büyük ölçüde lk aşamadak yet şk n profesyoneller tarafından anlatılan deney mler
ve bakış açılarını doğrulasa da çocuklar, profesyoneller n farkında olmayab leceğ konulara da
değ nm şlerd r. Çocuklar, kend ler n
güvende, rahat ve saygıdeğer h ssetmeler
çn
profesyoneller n onlara karşı davranışlarının ne kadar öneml olduğunu anlatmışlardır. Böylece,
profesyoneller ve onların davranışlarının, adalet n çocuklar tarafından "çocuk dostu" olarak
kabul ed l p ed lmed ğ n bel rleyen k l t b r faktör olduğu anlaşılmıştır. Araştırma, eğ t ml
profesyoneller tarafından d nlenen çocukların daha az korktuğunu ve s nd r ld ğ n ; uygun
şek lde b lg lend r ld kler ç n haklarını daha y kullanab ld kler n gösterm şt r. Ayrıca, çocuk
dostu duruşma mekanlarının ve yargılama boyunca tutarlı destek sağlanmasının önem tesp t
ed lm şt r. Bu ht yaçların Avrupa Konsey 'n n çocuk dostu adalete l şk n Kılavuz İlkeler le
uyumlu olduğu anlaşılmıştır (FRA, 2017). Bu durum, çocuklarla temas hal nde olan tüm
profesyoneller ç n eğ t m n ve yargılama süres nce çocukların nasıl b lg lend r leceğ ,
d nleneceğ ve destekleneceğ ne l şk n açık, tutarlı standartlar ve kılavuz lkeler n önem n
vurgulamaktadır. Her ne kadar rapor yargılanan çocukları kapsam dışında tutarak bu tez
araştırmasının özneler n kapsamasa da çocuk dostu adalet rehber lkeler n n çocukların
30