Mahpuslar aktarımlarında ücretsiz malzemelerin bazı koğuşlara verilirken bazılarına verilmediğini belirtmişlerdir. Buradaki kapsamın ne olduğu, hangi ürünlerin hangi koğuşlara hangi durumlar gözetilerek ücretsiz verildiği, talep eden tüm mahpuslara bu ürünlerin neden verilmediği bilinmemektedir. Mahpuslar salgın döneminde hapishane çalışanları arasında en çok infaz koruma memurlarıyla iletişim halinde 43 olmuştur. CTE’nin pandemi önlemleri kapsamında 1 Nisan 2020 tarihinden itibaren infaz koruma memurlarına izolasyon uygulanmıştır. 10 Haziran 2020 tarihinden itibaren “Yeni Normale Geçiş” ile birlikte İKM’ler misafirhanelerde kalmak yerine evlerinde izolasyonlarını sürdürmüşler ve PCR testlerini kendileri uygulamaya başlamışlardır. İnfaz koruma memurları salgının ilk aylarında yalnızca günde bir kez ayakta tek sıra halinde sayım yapmış, koğuş içi aramalar azaltılmış ve mahpuslarla temas mümkün mertebe asgariye indirilmiştir. Salgının ilerleyen dönemlerinde ise infaz koruma memurlarının aldığı önlemlerin azaldığı, her zaman maske takmadıkları, sosyal mesafeye dikkat etmedikleri, hijyen konusunda bireysel tutumların belirleyici olduğu ve denetlenmedikleri belirtilmiştir. 2020 yılının sonlarına doğru gelen şikayetlerde infaz koruma memurlarının sosyal mesafe kurallarına uymadan kalabalık gruplar halinde ve sıklıkla üst ve koğuş araması yaptıkları, mahpusların kişisel malzemeleri ile çöplerini aynı eldivenlerle karıştırdıkları aktarılmıştır. Tuvalet – Banyo Salgınla beraber kişisel hijyenin düzenli sağlanabilmesi için hijyen ürünlerine sürekli erişebilmek fazlasıyla önem kazanmıştır. Koğuş içinde ortak kullanım alanlarından biri olan tuvalet ve banyonun mahpusların ihtiyaçlarını karşılayabilecek şekilde iyileştirilmesi gerekliliği ortadadır. Bu dönemde mahpuslar, lavabo sayısının yetersiz olduğunu, tuvalet ve banyolarda yeterli hijyen malzemesi olmadığı için kişisel hijyenlerini sağlayamadıklarını, kalabalık koğuşlarda bu alanların sürekli temizlenmesinin zor olması sebebiyle bulaş riskinin artmasından endişe ettiklerini aktarmışlardır. Salgın döneminde koğuşlarda suların sık sık kesilmesi, sıcak suyun sınırlı zamanlarda verilmesi ve suların kirli akması da mahpusların temiz suya erişim hakkının ihlal edildiğini göstermektedir. Yemek COVID-19’un vücudun savunma mekanizmasını etkilediği, virüsün etkilerinin azaltılması için bağışıklık sisteminin korunması ve güçlendirilmesi gerektiği uzmanlar tarafından pek çok kez dile getirilmiştir.44 Hapishaneler gibi kapalı kurumlarda kalan kişilerin salgın dönemlerinde dışarıdaki insanlara göre daha fazla risk altında olmaları iyi beslenmeyi daha önemli hale getirmiştir. Yeterli, dengeli ve sağlıklı besine erişebilmek tüm mahpusların hakkıdır. Hapishanelerdeki günlük 8,5 TL olarak belirlenen iaşe bedelleri 45 ise mahpusların saydığımız nitelikte besine 43 https://cte.adalet.gov.tr/Home/SayfaDetay/ceza-infaz-kurumlarinda-kovid-19-pandemi-surecine-dair-kamuoyu-aciklamasi17062020045113 Erişim Tarihi: 19.06.2021 44 45 https://cisst.org.tr/basin_duyurulari/hapishanelerde-mahpuslar-icin-ayrilan-iase-bedelleri-derhal-artirilsin-sagliga-erisimlerinin-onundeki-engeller-kaldirilsin/ Erişim Tarihi: 29.01.2021 https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=9568&MevzuatTur=7&MevzuatTertip=5 Erişim Tarihi: 21.01.2021 19