ÖĞRENCILER VE EĞITIME ERIŞIM EĞİTİM İZLEME RAPORU 2020
EĞITIMDE ACIL DURUM
VE GEREKSINIMLER
2019-20 eğitim-öğretim yılında Türkiye’de ve dünyada acil durum politikalarının
uygulanmasını gerektiren durumlar yaşandı. 24 Ocak 2020 günü Elazığ’da yaşanan
deprem sonrasında bazı illerde eğitime bir süre ara verildi. Aralık ayında Çin’de ortaya
çıkan COVID-19 salgını ise çok kısa bir sürede tüm dünyaya yayıldı. 11 Mart tarihinde
Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) virüsü pandemi ilan etti. Türkiye’de ise ilk vaka 11 Mart
tarihinde tespit edildi; 16 Mart itibarıyla üniversite öncesi örgün eğitim için 1 hafta,
üniversiteler için ise 3 hafta zorunlu tatil ilan edildi. 23 Mart 2020 tarihinden itibaren
eğitim, Eğitim Bilişim Ağı (EBA) ve TRT aracılığı ile eğitim-öğretim yılının sonuna kadar
uzaktan eğitim yoluyla sürdürüldü.9 Yaşanan bu süreç, Türkiye’de ve dünyada eğitim
sistemlerinin kırılganlığını ve tüm çocukların eğitim hakkının güvence altında
olmadığını daha görünür kıldı. Eğitime erişimdeki eşitsizlikler, alınan tüm tedbirlere ve
uygulamalara rağmen özel önlem gereken çocuklar için derinleşti. Eğitim hakkının
güvence altında olmasına yönelik riskler önümüzdeki yıllarda azalacak gibi görünmüyor.10
Bilim insanları, iklim krizine karşı acil harekete geçilmez ve tüm sistemler
(eğitim, gıda, ulaşım, sağlık, kentleşme, vb.) krizi önleyici ve krize dayanıklı
hale getirilmezse içinde bulunduğumuz pandemi benzeri süreçleri tekrar
tekrar ve her seferinde çok daha şiddetli yaşayacağımızı söylüyorlar.10
Uzmanlar, eğitim tasarımının acil durumları öngörerek yeniden kurgulanmasını
öneriyorlar.11 Yeniden kurgulanma sürecinde “[g]ünümüz zorluklarının kökünde
indirgemeci, parçacıl, doğrusal ve tek tipleştirmeye yönelik oluşturulmuş eğitim
kurgularının yer aldığını” bilerek harekete geçmek önemli olacaktır. “Çeşitliliği çok iyi
anlayan, bunu da eğitim politikalarına çok iyi yansıtan” kapsayıcı kurgulara ve “...
çocuğu ve öğretmeni kendi yerel koşullarında güçlendirecek mekanizmaların
oluşturulması”na gereksinim var.12
9
Arık, 24 Mart 2020.
10 IPBES, 2020.
11
Common Worlds Research Collective, 2020.
12
Feriver Gezer, 22 Ekim 2020.
11