CİSST 2021 YILI HAPİSHANELER RAPORU
Kız Çocukları
31 Aralık 2021 tarihi itibariyle 16’sı tutuklu, 40’ı hükümlü olmak üzere Türkiye
hapishanelerinde 12-18 yaş arasında toplam 56 kız çocuğu bulunmaktadır.
Kız çocukları, oğlan çocuklarına göre az sayıda olmaları dolayısıyla
çocuk mahpuslar arasında, yetişkin hapishanelerinin çoğunlukla tek bir
koğuşuna sıkıştırılmaları dolayısıyla da kadın mahpuslar arasında çok
daha karanlıkta kalmaktadır. Hapishane nüfusunun çok azını oluşturan kız
çocukları, 2021 senesinde kapatılmanın getirdiği zorlukları en çok hisseden
TOPLAM
56
gruplardan biridir. Her çocuğa bir oda formuna sahip çocuk hapishaneleri
ve eğitimevleri karşısında, genel sayılarına göre kimi durumlarda daha
küçük- bir koğuşta, bir arada, herhangi bir etkinliğe çıkmaksızın tutulmaları
kız çocukları için çok daha zorlayıcı koşullar yaratmaktadır.
TUTUKLU
HÜKÜMLÜ
2021 senesinde koğuş içindeki anlaşmazlıklardan ve/veya yalnız kalmak istediklerinden,
karantinaya girmek için hastaneye sevk talep ettiklerini ve hatta sevk edilebilmek için
kendilerine zarar verme girişimlerinde bulunduklarını derneğimize aktaran kız çocukları
olmuştur.
Politika Önerisi:
Yetişkin hapishanesinde tutulan kız çocuklarının şartları, çocuk hapishanesinde tutulmaları dolayısıyla
mevzuatta ve uygulamada görece avantajlı tutulma koşullarına tâbi olan oğlan çocukların şartlarıyla
eşitlenmelidir. Kız çocukları da gelişimlerini destekleyecek faaliyetlere, yaşlarına ve ihtiyaçlarına uygun kurs
ve etkinliklere, elverişli oda ve havalandırma koşullarına sahip olmalıdır.
Anneleriyle Tutulan 0-6 Yaş Arası Çocuklar
Anneleriyle tutulan 0-6 yaş arası çocukların tutulma şartları, 2021 yılında da aynı sınırlılıklarla devam etmiştir.
Denetim mekanizmalarının yaptığı izlemeler incelendiğinde MİHİK’in ziyaret tutanaklarında yalnızca Sincan Kadın
Kapalı Ceza İnfaz Kurumuna yaptığı ziyarette 0-6 yaş arası çocuklar yer almıştır. Tutanakta, anne-çocuk ünitelerinin
iyi bir uygulama olduğunu fakat kullanılmaya başlanmadığını ifade eden aktarımlar bulunmaktadır.92
Eylül 2021’de yayınlanan yönetmelikle93 0-6 yaş arası çocuklara dair iki yeni düzenleme getirildi. Düzenlemeyle
birlikte çocuklarıyla tutulan kadınlar, talep etmeleri ve idare ve gözlem kurulunun lehe karar vermesi halinde kapalı
görüşlerini açık görüşe çevirebilmektedir. Düzenlemede 0-6 yaş arası çocukların anneden dışarıdaki yakınlarına
ya da dışarıdaki yakınlarından anneye teslimleri, yine annenin talebi halinde ve görevli nezaretinde, “uygun bir
ortamda, anne ile teslim eden ya da alan bir araya getirilerek çocuğun teskin olması için yeterince süre tanınarak”
gerçekleşecek denilmektedir.
92
93
https://www5.tbmm.gov.tr/develop/owa/komisyon_tutanaklari.goruntule?pTutanakId=2694 Erişim Tarihi: 08.04.2022
https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2021/09/20210914-2.htm 08.04.2022
48