üzerinde durmaktadır (Ünal, 2008, s. 51; Soytürk, 2013, s. 10). Sosyolojik suç
kuramları; sosyal yapı, sosyal süreç ve sosyal çatışma kuramları olarak ayrıştırılarak
incelenebilir. Fakat bu çalışmada sosyolojik kuramlar, işlevselci kuramlar,
etkileşimci ve çatışmacı kuramlar olarak ele alınmış; etiketleme, sosyal öğrenme,
sosyal kontrol kuramına etkileşimci kuramlar başlığı altında yer verilmiştir.
3.3.1. İşlevselci Kuramlar
Suçun yapısal gerilimlerden ve toplumsal ahlakın bozulmasından kaynaklandığını
ileri süren işlevselci kuramlar, istenilen ile gerçekleşenler arasındaki uyumsuzluğun
sapkın davranışlar için kişiyi güdüleyeceğini savunmaktadır (Giddens, 2005, s.
207). “Gerilim teorisi” olarak da literatürde yer edinen bu kuramın açıklamasında
suçun nedenini bireysel faktörlerden ziyade toplumsal güçlere yönelten Durkheim,
önemli bir referans noktasıdır.
Durkheim, suç ve sapkınlığı, çağcıl toplumlarda kaçınılmaz ve gerekli bir toplumsal
olgu olarak görmekte ve geleneksel norm ile standartların, yerine yenisi konmadan
aşındığını (anomi), bu durumun da toplumsal düzeni bozarak intihar eğilimlerini
arttırdığını ileri sürmektedir (Giddens, 2005, s. 2017). Suç, sadece kentlerdeki alt
sınıflar arasında değil, genel olarak alt sınıflar ve etnik azınlıklar içerisinde de
yaygındır ve Amerika’daki suç oranlarının yüksekliği anomi kavramından hareketle
açıklanmaktadır (Akers, 2012, s. 119). Toplumlar, değişim sırasında bir toplumsal
dayanışma esasından diğerine geçerken anomi (düzensizlik) ve bencillik (bireyin
toplumdan uzaklaşması) söz konusu olabilmektedir. Bu durum ise toplumsal
düzenin devamını olumsuz etkilemekte ve yüksek sapma oranlarına neden
olmaktadır (Turner, Beeghley ve Powers, 2010, s. 374). Ayrıca Durkheim’a göre
sapkınlığın, “uyarlayıcı” ve “iyi ile kötü davranışlar arasında sınır koruma”yı
amaçlayan iki farklı işlevi vardır. “Uyarlayıcı işlev”, sapkınlığın toplumda yeni
düşünceler oluşturup yenilikçi bir güç haline gelerek değişim yaratması; “sınır
koruma” işlevi ise bir suç olayının toplumsal normları ve grup dayanışmasını açığa
çıkararak toplumsal tepki oluşturması bakımından önemlidir (Giddens, 2005, s.
2017).
Durkheim intihar ile sapma biçimleri arasındaki ilişkiyi incelemiştir. Durkheim,
belirli bir tipte toplumun ister intihar biçiminde ister başka biçimde “tipik” ve
75
Hedef paragraf seç3
Bir paragrafa bağla
Connect to an entity
Disable highlights
İçindekiler tablosuna ekle