kuramlarının çeşitli şekillerdeki sınıflandırılmalarından burada sosyal yapı ve sosyal süreç kuramları
ayrımı tercih edilmiştir.
Suç ve suçluluğa ilişkin geliştirilen sosyolojik kuramlar her ne kadar bir takım farklılıklar
içermeleri nedeniyle bu şekilde sınıflandırılmalara tabi tutulsalar da, çağdaş düşünceye yönelik
olarak birbirlerini tamamlayan ortak yönleri bulunmakta ve önemli yol haritaları sunmaktadırlar.
Kuramların özgün görüşlerine geçmeden önce altı ana imge temelinde bazı ortak özellikleri
vurgulamak konuya katkı sağlaması açısından yararlı olacaktır (Carrabine vd., 2009: 68-69):
1. Suç tüm toplumlarda görülür ve kolayca yok edilemez. Bazı durumlarda toplumsal düzeni
sağlamaya yardımcı olacak kadar faydalı belirli işlevleri vardır.
2. Suç genellikle çatışmaya bağlıdır. Bu çatışma durumu toplumsal tabakalaşma, çıkarlar ve
daha çok da ekonomik çıkarlar ile ilişkilidir.
3. Suç toplumsal yaşamdaki gerginlik, zorlanma ve stres ile ilintilidir. Yaygın bir biçimde,
anomi veya normsuzluk ve sosyal patoloji veya sosyal düzensizlik terimleriyle adlandırılır.
4. Suç modern kent yaşamıyla güçlü bir biçimde bağlantılıdır. Kentli değerler, normlar ve
alışkanlıklar farklı kültürel çevrelerinde etkisiyle suçlu / suçsuz yaşam tarzları ve suç
alanları yaratır.
5. Suç insanların yaşam geçmişleri ve değerleri ile ilintili kültürel aktarım sürecine bağlı
olarak, gündelik yaşam durumlarından öğrenilir.
6. Suç yasalara ve toplumsal değerlere bağlılığın azlığından ve kısmen sosyal kontrolün
bozulmasından kaynaklanır.
Sonuç olarak, suçun nedenlerini ortaya koymaya ve anlamaya yönelik birçok kuram ileri
sürülmüştür. Bu kuramların ortaya çıkışındaki en önemli faktör değişen ve gelişen dünyanın tüm
toplumlar için ayrı derecede seyretmemesidir. Değişim ve dönüşüm sürecinde ortaya çıkan
ekonomik, siyasal, sosyal, kültürel vb. gelişmeler farklı toplumsal yapılarının ortaya çıkmasına
zemin hazırlamış ve dolayısıyla suç olgusu da buna ayak uydurmuştur (Taşkın ve Yılmaz: 2020:
193). Çalışma sosyolojik bir problemi mercek altına aldığından dolayı bu başlık altında sadece
sosyolojik suç kuramlarına yer verilmiş ve dört ana başlık altında sunulmuştur (Şekil 1).
40
Hedef paragraf seç3
Bir paragrafa bağla
Connect to an entity
Disable highlights
İçindekiler tablosuna ekle