2.6.3. Bilişsel Davranışçı Kuramlar 2.6.3.1. Engelleme ve Saldırganlık Kuramı Saldırganlık eğiliminin deneysel olarak algılanmasında önemli bir yer tutan engelleme saldırganlık kuramı, Dollard, Doob, Movvrer ve Sears (1939) tarafından geliştirilmiştir. Bu kuram Freud’un psikanalitik kuramını baz almakla beraber doğuştan gelen bir içgüdüsel saldırganlığın olmadığını kişinin ihtiyaç ve gereksinimlerinin karşılanmaması sonucunda reaksiyonel olarak ortaya çıkan bir eğilim olduğunu savunmuştur. Kişi ne kadar engellenirse, dürtüler de o derece de artmaktadır. Engelleme kalıtımsal olabileceği gibi çevresel faktörlerden de etkilenmektedir (64,69). Günlük yaşamın getirdikleriyle beraber kişi çoğu zaman engellenmekte ve zorluklarla karşı karşıya kalabilmektedir. Kişi deneyimlediği bu olumsuzluklar karşısında çeşitli baş etme ve savunma mekanizmaları ortaya çıkarabilmektedir. Gerektiğince baş etme mekanizmalarını etkin kullanamayan ve engellenmeye karşı toleransı düşük kişilerde saldırganlık eğilimi artış göstermektedir. Kurama getirilen en büyük eleştiri her engellemeye karşı kişide saldırganlık gelişmeyeceği görüşüdür. Saldırganlık gelişebilmesi için bireysel, çevresel, aile kökeni ve kişinin beklentileri gibi faktörler rol oynamaktadır (69,70). Mikrosistem kişiye en yakın sosyal ve fiziki çevreyi ifade etmektedir. Mezosistem ise kişinin içinde bulunduğu birden çok mikrosistemi ifade etmektedir. Ekzosistem ise mezosistemi kapsayan genel ve özel idare yapıyı tanımlamak için 17