1’den 7’ye kadar puanlayarak işaretlemesi, sonundaki iki soruyla genel bir değerlendirme yapması ve hastalığıyla ilgili olup olmadığını belirtmesi istenmektedir.172 Tanıda ve ayırıcı tanıda kullanılan ölçekler ve anketler klinisyenlere son derece önemli ipuçları sağlasalar da, duygusal istismarın atlanmamasında en önemli nokta bu konuya yönelik duyarlılığa ve yetkinliğe sahip olunmasıdır. Çocuğun ruhsal sorunlarının zemininde duygusal istismarın bulunabileceği akıldan çıkarılmamalı, böyle bir şüphenin varlığında öykü detaylandırılmalıdır. Çocuğun duygusal istismarı için en önemli yaklaşım, istismarı önlemeye yönelik çalışmalar yapılmasıdır. Risk gruplarına yönelik sosyal destek ve eğitim programları, ev ziyaretleri, ebeveynlere psikososyal destek, bu vakaları tanıyabilecek kişiler olan öğretmenlerin eğitimi, gerekli görülen olgularda çocuğa yönelik koruyucu tedbirlerin alınması bu amaçla yapılabilecekler arasındadır.173 2.4.3.6 Duygusal İstismar Olgularında Ruhsal Bulgular ��ocuklarda ortaya çıkan bir çok ruhsal ve davranışsal sorunun temelinde duygusal istismar yatıyor olabilir. Bu durum duygusal istismarda diğer istismar türlerinden daha olasıdır.109,174,175 Mullen ve arkadaşları tarafından çocukluk ve ergenlik döneminde görülen intihar girişimlerinde duygusal istismar yönünden özellikle araştırılması gerektiği vurgulanmaktadır. Bu olgularda intihar girişiminin fiziksel istismarda 5 kat artarken, duygusal istismarda 12 kat kadar arttığı bildirilmektedir.175 Duygusal istismarın çocuğa verdiği zarar; maruziyetinin yoğunluğu, büyüklüğü ve süresine bağlı olarak çocuğun hayatının herhangi bir döneminde ortaya çıkabilmektedir. Çocukluk döneminde daha çok okul başarısı ile ilgili problemlerle karşılaşılırken, yetişkin dönemde ise daha çok depresyon, kaygı bozuklukları, evlilik ve ebeveynlik sorunları, , anti sosyal ve sınır kişilik bozuklukları, yeme bozuklukları, alkol – madde bağımlılığı gibi tablolar ortaya çıkabilmektedir.86 2.4.4 Çocuk İhmali Bu bölümde ihmalin tanımı, epidemiyolojisi, risk faktörleri, türleri ve tıbbi yaklaşım ve yasal düzenlemelerden bahsedilecektir. 59