30 EĞİTİM REFORMU GIRIŞIMI AÇIKÖĞRETIM Ortaokulu tamamlayan ya da örgün ortaöğretim kurumlarından iki kez sınıf tekrarı, disiplin cezaları gibi çeşitli nedenlerle ayrılan 14-17 yaş aralığındaki öğrenciler ortaöğretimi açıköğretim kurumlarında da tamamlayabiliyorlar. Açıköğretim kurumlarının tercih edilmesinin nedenleri arasında maddi sıkıntılar, devam zorunluluğunun olmaması ve bu sayede çalışma hayatına başlayabilme,88 okul ortamında akran ve öğretmenlerle yaşanan olumsuz durumlar sayılabilir.89 Açıköğretim kurumlarının akademik bakımdan daha az zorlayıcı olduğunun düşünülmesi ve öğrenimi tamamlama ve diploma edinme istekleri de öğrencileri örgün eğitim dışına çıkaran faktörler arasında yer alıyor.90 2019-20’de 14-17 yaş grubundaki 248.280 öğrenci ortaöğretim seviyesinde açıköğretim kurumlarına devam ediyordu. 2020-21 eğitim-öğretim yılında bu sayı %23,8 azalarak 189.249 oldu. Dolayısıyla 2020-21’de 14-17 yaş arasında açıköğretim liselerine devam eden öğrencilerin tüm ortaöğretimdeki öğrencilere oranı %4,4’ten %3,0’a geriledi.91 (Grafik 7). GRAFİK 7: AÇIKÖĞRETİM LİSELERİNDE ÖĞRENİM GÖREN ÖĞRENCİLERİN (14-17 YAŞ) TÜM ORTAÖĞRETİM ÖĞRENCİLERİNE ORANI % 9 8 7 6 5 4,4 4,5 4 3 3,0 2 1 0 2006-07 2007-08 2008-09 2009-10 2010-11 2011-12 2012-13 2013-14 2014-15 2015-16 2016-17 2017-18 2018-19 2019-20 2020-21 Kaynak: 2019-20’ye kadar olan yıllara ait veriler (Ergün ve Arık, 2020) kaynağından, 2020-21 yılına ait bilgiler MEB HBÖGM (2021a) kaynağından alınarak ERG tarafından hesaplandı. XLS CSV 88 Türkiye’de 14 yaşını tamamlamış çocuklar yasal olarak çalışabiliyorlar. Bkz. Çocuk ve Genç İşçilerin Çalıştırılma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik, 6 Nisan 2004. 89 Aktaş Salman, 26 Mart 2018. 90 Sözer, 2017. 91 MEB HBÖGM, 2021, s.56.