alt kültür grubunun normlarına uygun davranması ile açıklar (Haralambos ve diğerleri,
1995, s. 392). Cloward ve Ohlin (1960) gerilim ve alt kültür kuramlarını bir adım öteye
taşımış ve aykırı fırsatlar kuramını ortaya koymuştur. Takip eden bölümde suç ve sapma
davranışını yapısal çerçevede inceleyen alt kültür kuramı ve aykırı fırsatlar kuramı ele
alınmaktadır.
Alt kültür kuramları
Cohen (1955) suça sürüklenmenin doğasını en iyi anlama yolunun şehirlerdeki alt
kültürlerin incelenmesi olduğunu öne sürmüştür. Araç-amaç dengesinde en dezavantajlı
konumda olan alt sınıf gençleri arasında suç davranışının yaygın olmasına dikkat
çekmiştir. Alt sınıf çocuk suçluların suç motivasyonları maddiyattan çok orta sınıfa özgü
yaşam tarzına kavuşma isteğidir. Fakat bu çocuklar daha erken yaşlardan itibaren, örneğin
okulda, orta sınıf arkadaşları ile aynı başarı düzeyinde yarışmada ve devamında da orta
sınıf statü elde etme çabalarında yetersiz kalırlar. Bu çocuklar orta sınıf yaşam tarzına
erişme amacı ile çoğunlukla illegal yöntemleri benimseyerek, toplumun dışına itilirler.
Yetersiz kaynakları ve ulaşamadıkları hedefleri arasında sıkışıp kalan alt kültür
gençleri toplumdan yabancılaşırlar. Toplumdan yabancılaştıkça orta sınıfa özgü yaşam
tarzı elde etme hedeflerinden de uzaklaşırlar çünkü “Orta sınıf statü kolayca çalıp
kendinize ait kılacağınız bir şey değildir” (Agnew ve Brezina, 2010, s. 97). Cohen (1955)
çocuk suçluların çoğunun birlikte sokaklarda aylak aylak dolaşan ve hatta birlikte
soygunlar yapan çocuk suç çetelerinin olduğunu belirtmiştir. Bu çocuklar orta sınıfın
toplumsal normlarına uymadaki sorunlarına bağlı olarak kolektif bir tepki geliştirmiş ve
öz saygınlıklarını kazanmak için suçlu alt kültürünü yaratmışlardır. Bu çocuklar ve
gençler akran suçlular arasında ‘saygınlık’ ve ‘statü’ kazanmak için orta sınıf normlarına
karşı bir tepki geliştirerek, çoğunlukla şiddet içeren, tam tersi normlar benimserler. Bu
şekilde bu gençler genel kabul gören toplumsal normlar içindeki başarı kriterlerine göre
hiç kimse olmaktansa en azından kendi alt kültürleri içinde ‘birisi’ olmak isterler.
Cloward ve Ohlin (1960) Merton’un klasik gerilim kuramını genişletmiş ve ‘suç ve
sapma alt kültürü’ çalışmalarına katkı vermiştir. Merton’ın tezi, alt sınıfa mensup
çocukların okulda başarısız olması sonucu yaşadıkları hayal kırıklığı ve gerilimi
vurgulamaktadır. Cloward ve Ohlin (1960), bu tezi genişleterek, toplumsal normlardan
sapmanın sebebini bu gençlerin okulda başarılı olsa dahi iş bulmada ve hayatta engellerle
22