4. SUÇA SÜRÜKLENEN ÇOCUK OLGUSU
Bu bölümde sırasıyla çocuk, çocuk suçlu ve suça sürüklenme kavramları
tanımlanmakta ve tartışılmaktadır. Devamında çocukların suça sürüklenmesi ile
ilişkilendirilen sosyolojik belirleyenlere yer verilmektedir. Yaş, cinsiyet, aile, etnik
kimlik, toplumsal sınıf ve yoksulluk, toplumsal çevre ve ilişki ağları çerçevesinde suça
sürüklenme literatürü ele alınmaktadır.
Çocuk
Türkçe’de “çocuk” için farklı tanımlar vardır. Bunlar en yaygın kullanılan
anlamından mecaz anlamına kadar çeşitlik gösterir. Türk Dil Kurumu sözlüğüne göre
çocuk kelimesi en yaygın kullanımlarıyla, küçük yaştaki kız ve erkek; bebeklik ve
erginlik arasındaki gelişme döneminde bulunan oğlan veya kız anlamına gelmektedir.
Çocuk kelimesinin mecazi anlamı, büyüklere yakışmayacak, daha çok küçüklerin
yapabileceği gibi davranan kimse; belli bir işte yeteri kadar deneyimi ve yeteneği
olmayan kimse şeklindedir.8 Çocuk kelimesinin Türk dilindeki etimolojisine
bakıldığında, kelime kökeninin çi-çi veya çu-çu (bebek) olduğu görülmektedir. Türk
tarihinde çocuk kelimesi ilk kez bir yazılı kaynakta "domuz yavrusu, her şeyin küçüğü"
anlamında Divan-i Lugat-it Türk’te (1070) kullanılmıştır.9 Özetle, yazılı ve konuşma
dilinde yaygın veya mecaz anlamıyla çocuk kelimesi oldukça farklı anlamlar içerse de,
kelime kökeninin de ima ettiği şekilde genel olarak küçük yaş grubundaki bireyler için
kullanılmaktadır. Sözlük tanımına göre çocukluk döneminin başlangıcı doğumdur fakat
bittiği yaş açık uçlu bırakılmıştır.
Tarihsel olarak bakıldığında, ortaçağda çocuk terimine rastlanmamaktadır. Beşyedi yaşa kadar olanlar bebek, bu yaşın üstündekiler de yetişkin dünyasının bir parçası
kabul edilmişlerdir. Ayrıca bir çocukluk dünyası veya dönemi mevcut değildir.
Günümüzde çocuk istismarı veya çocuğa şiddet kapsamındaki ebeveyn ve çevre
davranışları ortaçağda günlük hayatın olağan dinamikleridir. Çocukluk kavramı ve
algısında değişimin başlaması 1600’lü yıllara denk gelmektedir. Takip eden iki yüz yılda
çocukluk kavramı üst ve orta sınıfta kabul edilmiş, çocuk eğitimi ve ilgili konularda
TDK çocuk tanımı, https://sozluk.gov.tr/ 15.03.2020
https://www.etimolojiturkce.com/kelime/%C3%A7ocuk 15.03.2020
8
9
35