53 toplatma ve yasaklama kararı olmaması gerekir. 2019 yılında CİSST’in hazırladığı yıllık raporda da bahsedildiği gibi 5275 sayılı Kanunun 62. Maddesinde 54 “kurum güvenliğini tehlikeye düşürme” ibaresinin hapishane idaresine geniş yetki alanı verdiği ve dışarıda yasaklanma kararı verilmeyen birçok kitabın bu sebeplerden keyfi olarak hapishanelere alınmadığı görülmüştür. 14.04.2020 tarihinde İnsan Hakları Eylem Planı kapsamında yayınlanan 7242 sayılı “Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun” 55 da değişikliğe gidilmiştir. 5275 sayılı kanunun süreli ve süresiz yayınları kapsayan 62. Maddesi, “Kurum disiplinini, düzenini veya güvenliğini bozan ya da tehlikeye düşüren, hükümlülerin iyileştirilmesi amacına ulaşmayı zorlaştıran yahut müstehcen haber, yazı, fotoğraf ve yorumları kapsayan hiçbir yayın hükümlüye verilmez” maddesiyle değiştirilmiştir. Var olan muğlak tanımlara ek olarak kurum disiplini, düzeni ve güvenliği kavramları eklenerek bu madde daha da muğlaklaştırılmış, bu belirsizlik birtakım keyfi engellerin önünü açmıştır. 2019 yılında olduğu gibi 2020 yılında da toplatma kararı olmayan birçok gazete, kitap ve dergi mahpusların taleplerine rağmen kendilerine verilmemiştir. Görüş esnasında ve dışarıdan posta yoluyla gelen yayınların Eğitim Kurul kararıyla 57 kişilere verilmemesinden ve 58 mahpusların yanlarında bulundurabilecekleri kitap sayısına getirilen sınırlamalardan kaynaklı şikayetler bu sene de öne çıkmıştır. Kitaba erişebilmenin koşulu olarak mahpusların bulundukları şehirlerdeki kitapevlerinden kurum müdürünün izin verdiği, ücretlerini kendilerinin ödedikleri kitapları alması gösterilmiş ve doğum günü gibi özel tarihlerde hediye kitap kabul edileceği belirtilmiştir. Aileleri ve yakınları tarafından mahpuslara gönderilen kitaplar sayı sınırını aştığında depolarda tutulmuştur. Salgın döneminde depolarda tutulan kitapların değişiminde gecikmeler yaşanmıştır. COVID-19 önlemleri kapsamında kütüphaneye çıkarılmayan mahpusların kitaba erişimleri de kısıtlanmıştır. Ayrıca bu durum fotokopi haklarından faydalanamamalarına sebep olmuştur. Mahpusların bu dönemde yeni yasal değişikliklerle ilgili bilgi alamamaları, mektup ve görüş yoluyla bilgiye erişememeleri ve yasal değişiklikleri takip edememeleri sebebiyle talep eden mahpuslara CİSST’in hazırlamış olduğu Mahpus Hakları El Kitabı 59 gönderilmiş fakat bu kitap birçok hapishanede farklı gerekçelerle mahpuslara verilmemiştir. 53 http://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.5275.pdf Erişim Tarihi: 27.02.2021 54 A.g.e. 55 56 57 58 https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2020/04/20200415-16.htm Erişim Tarihi: 27.02.2021 https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.5275.pdf Erişim Tarihi: 27.02.2021 https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2006/04/20060406-1.htm Erişim Tarihi: 27.02.2021 Kitap sayısını da içeren konuyla ilgili Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu’na yapılan başvurunun kurul kararı: https://www.tihek.gov.tr/ upload/file_editor/2019/10/1571992289.pdf Erişim Tarihi: 30.07.2021 59 https://cisst.org.tr/wp-content/uploads/2021/01/mahpus_haklari_elkitabi_2020_internet.pdf Erişim Tarihi: 27.08.2021 28