toplum örgütlerinden talep etseler de bu ihtiyaçlar kendilerine verilmemiştir. Pandemide alınan önlemler de
mahpusların bu ihtiyaçlara erişmelerini imkânsız hale getirmiştir. Salgının yayılmaya başladığı ilk aylarda eşyaların
üzerinde virüsün uzun süre yaşadığına ve bulaş riskini artırdığına ilişkin yapılan açıklamalar, hapishanelerde
mektup, kargo gibi dışarıdan gelen paketlerin belirli süreler boyunca bekletilmesine verilmesine sebep olmuştur.
Pandemi süresince COVID-19 önlemleri hapishane içi uygulamaları etkilemiştir. Bu durum mahpusların
eşyalarının önlemler sebebiyle depodan çıkarılmamasına, mahpuslara verilmemesine neden olmuştur. Fakat
1
yine de uygumalar farklı hapishanelerde pratikte farklılık göstermiştir.
LGBTİ+ mahpusların pandemiden önce
erişebildikleri kıyafet, iç çamaşırı, parfüm, makyaj malzemeleri gibi kişisel eşyaları bazı hapishanelerde inisiyatifle
verilirken bazı hapishanelerde COVID-19 önlemleri gerekçesiyle depolarda tutulmaya devam etmiştir. Mahpuslar
iç kantinden alamadıkları/bulamadıkları ürünleri dış kantin aracılığıyla ücretini vererek edinebilirler. Pandemi
sebebiyle dış kantinden ihtiyaçlara erişebilme imkânı da ortadan kalkmıştır.
Ekonomik durumu ihtiyaçlarını karşılamaya yetmeyen, iç ve dış kantin aracılığıyla eşyaya erişemeyen LGBTİ+
mahpuslar bu taleplerinin karşılanması için sivil toplum örgütlerine taleplerini iletmişlerdir. LGBTİ+ mahpuslara
eşya desteği sunan sivil toplum örgütlerinin pandeminin ilk zamanlarından 2020’nin sonuna kadar ofislerde
çalışmayı askıya almaları, kıyafet gönderimi için uygun koşulları yaratamamaları ve kargo gönderimlerini
organize edememeleri gibi sebeplerle hapishanelere eşya desteği durma noktasına gelmiştir. Bu durum LGBTİ+
mahpusların sıklıkla talep ettikleri ihtiyaçlara erişimlerini uzun bir süre kısıtlamıştır. LGBTİ+ mahpuslardan
gelen mektuplarda bazı hapishane yönetimlerinin ekonomik olarak zor durumda olan ve kıyafete erişemeyen
mahpuslara kıyafet desteği sağladığı aktarılmıştır.
14 Mart 2020 tarihinden itibaren hapishanelerde alınan COVID-19 önlemleri ile mahpusların kurs, atölye ve
etkinliklere katılımları durduruldu. LGBTİ+ mahpuslar pandemiden önce de diğer mahpusların faydalandıkları bu
aktivitelerden LGBTİ+ olmaları ve “güvenlik” gerekçesiyle faydalanamıyorlardı. Pandemi sürecinde de bu durum
89
alınan önlemlerle beraber devam etti.
Cinsiyet Uyum Süreci ve Sağlığa Erişim
Trans mahpuslar cinsiyet uyum süreçlerini hapishaneye girmeden önce başlatmışlarsa hapishanede kaldıkları
sürede de bu süreci devam ettirebilirler. Uyum sürecini hapishanede başlatmak isteyen trans mahpusların ise
yasal prosedürleri gerçekleştirdikten ve sağlık raporu aldıktan sonra ameliyat olmalarının önünde bir engel kalmaz. Cinsiyet uyum sürecindeki trans mahpuslar SGK tarafından karşılanan hormon ilaçlarına erişimde sorun
yaşamazlar ve bu ilaçlar için ücret ödemezler. Fakat bu ilaçlarda mahpusları etkileyen herhangi bir yan etki varsa ve/veya mahpuslar SGK’nın karşılamadığı bir hormon ilacını tercih ediyorsa bu ilaçlara erişim dışarıda olduğu gibi kolay değildir. Trans mahpusların uyum sürecinde belirli aralıklarda hastane sevkleri yapılmalı, hormon
ilaçlarının yan etkileri vb. sorunlara yönelik tetkikler sağlanarak mahpuslar ameliyat sürecine hazırlanmalıdır.
COVID-19 önlemleriyle mahpusların hastane sevkleri acil bir durum olmadığı sürece 2020 yılının sonuna kadar
durdurulmuştur. Ağır, kronik ve çoklu hastalıkları olan mahpusların bile hastane sevkleri bu süreçte yapılmazken
89
https://cte.adalet.gov.tr/Home/SayfaDetay/ceza-infaz-kurumlarinda-kovid-19-pandemi-surecine-dair-kamuoyu-aciklamasi17062020045113
60
Hedef paragraf seç3
Bir paragrafa bağla
Connect to an entity
Disable highlights
İçindekiler tablosuna ekle