CİSST 2021 YILI HAPİSHANELER RAPORU gelen tedirginlik ve sağlığa erişimde gözetilen önem sırası LGBTİ+ mahpusların ihtiyaç duyduğu sağlık hizmetlerine erişimlerini zorlaştırmış ya da imkânsız hale getirmiştir. Hastaneye sevklerden dönüşte 14 gün karantina koşulunun, mahpusların normal şartlarda kaldıkları koğuşlardan ve varsa koğuş arkadaşlarından ayrı bir yerde tutulmak anlamına geldiği için, mahpusların sosyal olarak kurdukları ilişkileri de etkilediğini, hatta bazı durumlarda karantina koşulunun sağlığa erişimde caydırıcı bir etkiye sahip olduğunu söylemek mümkündür. 2021 Nisan ayı itibariyle ceza infaz kurumlarında kalan mahpuslar Sağlık Bakanlığının yayınladığı yaş ve öncelik sırasına göre aşılanmaya başlamıştır. Bu süreçte LGBTİ+ mahpuslardan gelen aşılama konusundaki şikâyetler, aşı seçim hakkı verilmemesi ve alerjik yan etkilerle ilgili olmuştur. Politika Önerisi: Hapishane içerisindeki psikologlar, sosyal çalışmacılar, aile hekimleri ve doktorlar LGBTİ+’ların sağlığa erişim hakları ve cinsiyet geçiş süreci üzerine bilgilendirilmeli, homofobik ve transfobik bakışın önüne geçilmelidir. COVID-19 salgınıyla birlikte diğer bulaşıcı hastalıklara yönelik uygulama ve bakışlarda da değişimler olmuştur. İnsan Bağışıklık Yetmezliği Virüsü, kısaca HIV ile yaşayan kişiler için de bu önyargıların arttığını ve yoğunlaştığını görmek mümkündür. HIV ile yaşayan LGBTİ+ mahpuslar da bu süreçte hak ihlallerine maruz kaldıklarını derneğimize bildirmişlerdir. Bütün mahpuslar havalandırmaya maskesiz çıkarken HIV’le yaşayan mahpusun maskeyle kalmaya zorlandığı, tutulduğu hücrenin kapısında “kesinlikle tek başına havalandırmaya çıkarılmalıdır” yazdığı, kurum çalışanlarına, ailesine ve başka mahpus yakınlarına HIV statüsünün ifşa edildiği, hastaneye sevklerde ve telefon görüşleri sırasında özellikle sadece kendisine koruyucu tulum ve eldiven giydirildiği gibi durumlarla karşılaşılmıştır. Politika Önerisi: HIV’le yaşayan mahpusların özel hayatına saygı duyulmalıdır, ayrımcılığın önlenmesi açısından bütün ceza infaz kurumu çalışanlarına farkındalık eğitimleri verilmeli ve etkin izleme yapılarak ayrımcılığın önüne geçilmelidir. Translara Özgü Sağlık Hizmetlerine Erişim Trans mahpusların Anayasanın 40. Maddesine dayanarak ceza infaz sistemi kurumlarında kaldıkları süre boyunca uyum süreçlerini başlatma, devam ettirme ya da hormon replasman terapilerini sürdürmeleri mümkündür. Kimlik hanelerini değiştirmek isteyen trans mahpuslar için hastane süreçleri ve yasal prosedürler dışarıdaki gibidir. SGK tarafından karşılanan hormonlara erişebilirler, olası yan etkilerde mahpusların muadil ilaçlara erişimi ücrete tâbidir ve bu hormonların uygulanmasından kurumdaki hekim sorumludur. Politika Önerisi: Trans mahpusların uyum sürecinde belirli aralıklarla hastane sevkleri yapılmalı, hormon ilaçlarının yan etkileri vb. sorunlara yönelik tetkikler sağlanmalı ve diğer kontrollerle mahpuslar ameliyat sürecine hazırlanmalıdır. 60