CİSST 2021 YILI HAPİSHANELER RAPORU Dış Dünyayla İletişim Mahpusların dış dünyayla iletişimleri avukat görüşü, mektup, telefon ve açık/kapalı görüşlerle sınırlıdır. 2020 Mart ayı itibariyle açık görüşlere kısıtlama getirildiği gibi kapalı görüşlerde de hısım akraba olma, kan bağı koşulu aranmıştır. LGBTİ+ mahpusların aile bağları göz önünde bulundurulduğunda, bu kısıtlamaların dış dünyayla bağlantılarına ket vurduğunu görmek mümkündür. Telefon hakkı da benzer şekilde hısım akrabayla sınırlıdır, salgın süresince de bu sınırlama devam etmiştir. Özellikle aile bağları kuvvetli olmayan, yetiştirme yurdunda büyümüş ya da aile bireyleri hayatta olmayan LGBTİ+ mahpuslar için telefon hakkı halihazırda erişilebilir değilken artan telefon kartı ücretleri yoksul LGBTİ+ mahpuslar için zorlayıcı ekonomik ve sosyal koşullar yaratmıştır. Özellikle görüş ve telefon hakkını kullanamayan LGBTİ+ mahpuslar için mektup göndermek tek iletişim aracı olarak karşımıza çıkmaktadır. Ancak bazı LGBTİ+ mahpusların mektup ücretlerini de ekonomik olarak karşılayamamaktadır. Politika Önerisi: LGBTİ+ mahpusların aile ve akrabalarıyla ilişkilerinin sınırlılığı göz önünde bulundurularak dış dünya ile temaslarını artırmak için aile ve akraba dışındaki görüşçülerin sayılarını artırmak gibi alternatif uygulamalar gündeme getirilmelidir. Salgın boyunca mahpusların sevk talepleri durdurulmuştur. Ancak güvenlik sebep gösterilerek bazı koşullarda LGBTİ+ mahpuslar sevk edilmişlerdir. Mektup aracılığıyla mahpusların ve danışma hattı aracılığıyla mahpus yakınlarının aktardıklarına göre bu süreçte güvenlik sebebiyle gerçekleştirilen sevklerin bazılarının “sürgün” işlevi gördüğü, halihazırda sosyal bağları olan LGBTİ+ mahpus topluluklarını ayırmak amacıyla da kullanıldığı belirtilmiştir. Adalete Erişim LGBTİ+’ların adalete erişimi her koşulda zor ve kısıtlıdır. Bu durum yargı mekanizmalarının ve toplumun sahip olduğu önyargılar kadar, hukuki danışmanlık veren ve LGBTİ+ dostu mekanizmaların az olmasıyla da ilgilidir. İnfaz hukuku ihlallerinde mahpusların genel olarak yaşadıkları zorluklar, LGBTİ+ mahpusların kimlikleriyle kesiştiği noktada daha da katmanlı hale gelir. Mahpuslar dışarıdaki işlerini kendilerine atanan ya da seçtikleri vasiler üzerinden gerçekleştirirler. LGBTİ+ mahpuslar, aile ya da yakınlarından biri bu görevi üstlenmediği takdirde kendilerine atanan bir avukat ile bu vasilik ilişkisini sürdürmek zorundadır. Pek çok LGBTİ+ mahpus vasileriyle kurdukları ilişkilerin çok zayıf olduğundan ya da hiç iletişim kuramadıklarından bahsetmektedir. Öte yandan hapsedildikleri dava dosyası dışında ihtiyaç duydukları evlenme, boşanma ve cinsiyet uyum sürecini hukuki olarak başlatma gibi hukuki işlemlerde de avukata ihtiyaç duyabilmektedirler, bu durum LGBTİ+ mahpusların ilgili dernek ve örgütlere başvurmasına sebep olmaktadır ancak bu ihtiyaçları her zaman karşılanamamaktadır. Bütün mahpuslara uygulanan mektup ve telefonla iletişimdeki gözlenme/sansür koşullarının yanı sıra, LGBTİ+ mahpusların dış dünyayla iletişimde yaşadığı yukarıda belirttiğimiz zorluklar, ceza infaz kurumlarında yaşadıkları hak ihlallerini bildirmelerini de zorlaştırmaktadır. 58