BİRİNCİ BÖLÜM GİRİŞ Çocuk suçluluğu konusu, literatürde genellikle ceza hukuku alanında incelenen bir konu olarak karşımıza çıkmaktadır. Psikoloji ve sosyoloji biliminin ise suç olgusu ekseninde konuyu gündemine aldığı görülmekte ve sosyal hizmet perspektifi ile konunun yeterince tartışılmadığı literatürden anlaşılmaktadır. Çocuk suçluluğunun nedenleri ve çocuk yaşta suça sürüklenenlerin tahliye sonrası sürecini ele alan bu çalışma, sosyal hizmet disiplini çerçevesinde incelenmiş olup literatür analizi ve yaşam öyküsü yöntemi kullanılarak araştırılmıştır. 1.1. Tezin Konusu Bu çalışmada, suç türleri fark etmeksizin suç işlediği yaş itibariyle 18 yaşından küçük olan tutuklu ya da hükümlü çocukların tahliye sonrası hangi sorunları yaşadığı, refah seviyelerini ve toplumsal yaşama uyumlarını artırabilmek için beklentilerinin ve ihtiyaçlarının neler olduğu araştırılmıştır. Bu amaçla öncelikle suç türleri, suçluluğa ilişkin açıklamalar ve kuramlara değinilmiş; hüküm giyme nedenleri üzerinde durularak ceza sorumluluğu değerlendirilmiştir. Ayrıca suça sürüklenen çocuklara yönelik iyileştirici-rehabilite edici ve değiştirici-geliştirici sosyal hizmetin temel fonksiyonlarına yer verilmiştir. Suça sürüklenme nedenleri ile çocuk yaşta suç işleyenlerin tahliye sonrası sorunlarını, ihtiyaçlarını ve beklentilerini açığa çıkarmayı hedefleyen bu çalışmada, sembolik etkileşimcilik yaklaşımından hareket edilmiştir. Özellikle suç sosyolojisi alanında, “etiketleme teorisi”nin zeminini oluşturan ve suça yönelik davranış çalışmalarında etkili olan sembolik etkileşimci bakış açısında, tahliye olan çocukların suç, suçlu, suçluluk ve cezaevi gibi kavramlara hangi anlamları yükledikleri ve bu anlamların yorumlayıcı bir süreç içerisinde değişime uğrayıp uğramadığı incelenmiştir. Bireyi sosyal konumu içerisinde ele alan bu yaklaşım ile 1

Hedef paragraf seç3