veya hikayesi ne olursa olsun her hangi sözel veya zihinsel bir yorum katmadan olduğu
gibi anlatılanları dinlemek esas alınmıştır. Bu duruş fenomenolojik çalışmaların özünü
oluşturmaktadır. Fenomenolojik çalışmalarda araştırmacı, fenomeni deneyimleyen
bireyin yaşantısı ve fenomene yüklediği anlama odaklanır (Creswell, 2013; Lyotard,
2007; Merriam, 2013; Patton, 2002).
Görüşmelerde araştırmacının dikkat ettiği başka bir konu ise mümkün olduğunca
vücut dili, ses tonu ve seçtiği kelimeler ile görüştüğü kişiyle uyum ve yakınlık sağlamak
olmuştur. Araştırmacı, ne önyargılı ne de aşırı anlayışlı olan, sadece dostane olan doğal,
sıradan bir tutum sergilemeye özen göstermiştir. Bu sayede, katılımcıların bir arkadaşıyla
konuşuyormuşçasına doğal bir anlatım içinde yaşantılarını aktarması amaçlanmıştır.
“Görüşmelerde, araştırmacının görüşülen bireyle güven ve empatiye dayalı bir etkileşim
ortamı oluşturabilmesi önemlidir. Böyle bir ortamda bireyler kendilerinin bile daha önce
farkında olmadıkları ya da üzerinde fazla düşünmedikleri yaşantıları ve anlamları dışa
vurabilirler” (Yıldırım ve Şimşek, 2013, s. 80). Örneğin, bir katılımcı (İsmail) yaklaşık 1
buçuk saatlik görüşmenin sonunda, “Abla, benim için çok iyi oldu, gerçekten teşekkür
ederim abla, geçmişe doğru konuşup üzerinde daha önce düşünmediğim şeyleri de rahatça
konuştum” demiştir. Katılımcıların görüşme sırasında yaşam deneyimlerini doğal bir akış
içinde ve derinlemesine aktaracak rahatlıkta olmaları fenomenolojik çalışmalarda
istendik bir durumdur.
Görüşmelerde katılımcılara isimleri sorulmamıştır. Kimlik bilgilerinin gizli
tutulacağı teminatı verilmiştir. Tercih eden katılımcılar ismini söylemiş olsa da,
transkriptlerde her katılımcı için bir kod adı belirlenmiştir. Bu isimler gerçek değildir.
Çalışmaya katılanların kimlik bilgilerini araştırmacı dışında her hangi bir ikinci kişi
bilmemektedir. Araştırmacı mülakatlar boyunca hem katılımcının ses tonu, vücut dili,
görüntüsü gibi gözlemlerine hem de suça ilişkin yaşam hikâyeleri ve algılarına dair notlar
almıştır.
Oldukça zorlu yaşam öyküleri içeren bir konu üzerine saatlerce benzer hayat
hikayeleri dinlemek çalışmanın zorlu yönlerinden biri olmuştur. Bu sürece uyum sağlama
konusunda araştırmacının iki şansı olmuştur. İlki, daha önce çeşitli cezaevi çalışmalarında
yer alıp mahkum görüşmeleri gerçekleştirmiş olmanın verdiği deneyimdir. Bu sayede her
hangi
bir
önyargı
veya
yabancılık
yaşamadan
doğal
akışında
görüşmeler
gerçekleştirilmiştir. Diğer olumlu yön ise, araştırmacının suç ve suça sürüklenme
85
Hedef paragraf seç3
Bir paragrafa bağla
Connect to an entity
Disable highlights
İçindekiler tablosuna ekle