ÖĞRENCILER VE EĞITIME ERIŞIM EĞİTİM İZLEME RAPORU 2020 K ADEMELERE VE YAŞA GÖRE EĞITIME ERIŞIMIN IZLENDIĞI TEMEL GÖSTERGELER OKULÖNCESINDE EĞITIME ERIŞIM Erken çocukluk eğitiminin (EÇE) birey ve toplum refahına etkisini araştıran sayısız çalışma, erken çocukluk döneminde gerçekleştirilen nitelikli EÇE uygulamalarının çocuğun zihinsel, dil, sosyal-duygusal, bedensel, ve özbakım becerilerinin gelişmesinde ve toplumsal refahın ve kalkınmanın artmasında çok önemli olduğunu vurguluyor. Nitelikli EÇE hizmetlerine katılım, olumsuz koşullar altında yaşayan çocukların sosyoekonomik durumlarından bağımsız olarak eğitim yaşamlarına akranlarıyla eşit düzeyde başlama olanaklarını da artırıyor. Özellikle toplumun “dezavantajlı” nüfusunu hedef alan EÇE müdahaleleri toplumsal eşitsizlikleri ve eşitsizliklerin kuşaklar arası geçişini azaltmada büyük rol oynuyor. Türkiye’de özellikle son yıllarda erken çocukluk yıllarının (0-8 yaş) bir bölümünü kapsayan okulöncesi dönemde (3-6 yaş) eğitim alan öğrenci sayısı ve okullulaşma oranlarında önemli bir artış yaşandı. Erişimin artışı kadar önemli bir konu da, okulöncesi eğitim hizmetlerinden hangi çocukların yararlandığıdır. Okulöncesi eğitimin özel gereksinimli çocuklar için zorunlu olması uygulamaya yansımıyor. Devlet okullarında, MEB’in engelleme çabalarına ve tavan ve taban ücretler Okul Öncesi Eğitim Kurumlarında Ücret Tespit Komisyonu tarafından belirlenip il millî eğitim müdürlükleri tarafından yayımlanmasına rağmen belirtilen ücretlerin aşılması durumu olabiliyor. Sahada yürütülen çalışmalara ve basında yer alan haberlere göre devlet anaokulu ve anasınıfları için talep edilen bağış ve kırtasiye ücretleriyle masraflar artabiliyor.15 Ücretler, yoksul hanelerde yaşayan çocukların okulöncesi eğitime erişimini güçleştiriyor ve eğitimde gelire dayalı eşitsizliği pekiştiriyor. COVID-19 salgını nedeniyle okulların kapalı olduğu dönemde ise velilerden herhangi bir ücret alınmaması için 26 Mart 2020 tarihinde Temel Eğitim Genel Müdürlüğü (TEGM) tarafından bir yazı yayımlandı.16 15 Aktaş Salman, 16 Kasım 2017; Sözcü, 28 Ağustos 2019; Birgün, 16 Temmuz 2019. 16 MEB TEGM, 2020. 13