BİRİNCİ BÖLÜM
GİRİŞ
Çocuk suçluluğu konusu, literatürde genellikle ceza hukuku alanında incelenen bir
konu olarak karşımıza çıkmaktadır. Psikoloji ve sosyoloji biliminin ise suç olgusu
ekseninde konuyu gündemine aldığı görülmekte ve sosyal hizmet perspektifi ile
konunun yeterince tartışılmadığı literatürden anlaşılmaktadır. Çocuk suçluluğunun
nedenleri ve çocuk yaşta suça sürüklenenlerin tahliye sonrası sürecini ele alan bu
çalışma, sosyal hizmet disiplini çerçevesinde incelenmiş olup literatür analizi ve
yaşam öyküsü yöntemi kullanılarak araştırılmıştır.
1.1. Tezin Konusu
Bu çalışmada, suç türleri fark etmeksizin suç işlediği yaş itibariyle 18 yaşından
küçük olan tutuklu ya da hükümlü çocukların tahliye sonrası hangi sorunları
yaşadığı, refah seviyelerini ve toplumsal yaşama uyumlarını artırabilmek için
beklentilerinin ve ihtiyaçlarının neler olduğu araştırılmıştır. Bu amaçla öncelikle suç
türleri, suçluluğa ilişkin açıklamalar ve kuramlara değinilmiş; hüküm giyme
nedenleri üzerinde durularak ceza sorumluluğu değerlendirilmiştir. Ayrıca suça
sürüklenen çocuklara yönelik iyileştirici-rehabilite edici ve değiştirici-geliştirici
sosyal hizmetin temel fonksiyonlarına yer verilmiştir.
Suça sürüklenme nedenleri ile çocuk yaşta suç işleyenlerin tahliye sonrası
sorunlarını, ihtiyaçlarını ve beklentilerini açığa çıkarmayı hedefleyen bu çalışmada,
sembolik etkileşimcilik yaklaşımından hareket edilmiştir. Özellikle suç sosyolojisi
alanında, “etiketleme teorisi”nin zeminini oluşturan ve suça yönelik davranış
çalışmalarında etkili olan sembolik etkileşimci bakış açısında, tahliye olan
çocukların suç, suçlu, suçluluk ve cezaevi gibi kavramlara hangi anlamları
yükledikleri ve bu anlamların yorumlayıcı bir süreç içerisinde değişime uğrayıp
uğramadığı incelenmiştir. Bireyi sosyal konumu içerisinde ele alan bu yaklaşım ile
1